Ενημέρωση (γράφει η Δέσποινα Δημότση)

H γλώσσα μας, αυτός ο μοναδικός θησαυρός της συνέχειας μας στα βάθη των αιώνων, περνάει κρίση τις τελευταίες δεκαετίες με αποτέλεσμα να έχει μία μικρή (ευτυχώς) διαφοροποίηση από το χθες. Οι περισσότεροι κάνουν τον διαχωρισμό σε αρχαία και νέα Ελληνική στις οποίες δίνουν εντελώς διαφορετικά στοιχεία ενώ στην ουσία μιλάμε για την ίδια γλώσσα και όχι για δύο διαφορετικές γλώσσες. Αυτή η αντίληψη είναι και αυτή που κυριαρχεί γενικότερα στην Ελλάδα και στα σχολεία και πέρα από αυτά.

Ένας λανθασμένος όρος που χρησιμοποιείται ευρέως για την σύνδεση αρχαίας και νέας Ελληνικής είναι η λέξη «μετάφραση» αντί της λέξεως «απόδοση». Μετάφραση κάνουμε όταν ένα κείμενο είναι σε μια ξένη γλώσσα και θέλουμε να το διαβάσουμε στα Ελληνικά και το αντίστροφο. Μεταξύ όμως αρχαίας και νέας Ελληνικής η σωστή ορολογία είναι ότι το κείμενο αποδίδεται στα νέα Ελληνικά για να κατανοηθεί, δεν μεταφράζεται. Δυστυχώς αυτό το λάθος το κάνουν πολλοί φιλόλογοι, συγγραφείς, δημοσιογράφοι κ.α. με αποτέλεσμα χωρίς να γίνει έρευνα να θεωρείται δεδομένο αλλά και σωστό ενώ δεν είναι. Όλα τα παραπάνω έχουν επίσης ως αποτέλεσμα οι περισσότεροι Έλληνες αλλά και ξένοι αναγνώστες να μην είναι θετικοί στο να ξεκινήσουν να μελετήσουν αρχαία Ελληνική γραμματεία διότι νομίζουν ότι εκτός από δυσκολία σε φιλοσοφικό και ιστορικό επίπεδο θα συναντήσουν δυσκολία και στην γλώσσα πράγμα που δεν ισχύει καθώς όλα τα βιβλία είναι με απόδοση στη νέα Ελληνική και εμπλουτισμένα με σχόλια που βοηθούν τον αναγνώστη στο να «εξερευνήσει» τη μαγεία της αρχαίας Ελληνικής γραμματείας.
Ευτυχώς όμως στην καθομιλουμένη φαίνεται αυτή η άμεση σχέση της αρχαίας και νέας Ελληνικής που μας κάνει σίγουρους ότι η γλώσσα μας δεν άλλαξε μέσα από τις χιλιετίες αλλά κρατάει τις ρίζες της με επιτυχία. Στις μέρες μας χρησιμοποιούμε την λέξη νερό αντί της λέξεως ύδωρ, όμως το ύδωρ «κρύβεται» μέσα σε πολλές άλλες έννοιες που χρησιμοποιούμε όπως : υδραυλικός, ύδρευση, ενυδρείο, υδραγωγείο. Άλλο ένα τρανταχτό παράδειγμα είναι η λέξη σπίτι αντί της λέξεως οίκος αλλά την συναντούμε σε πολλά παράγωγα όπως οικοκυρική, νοικοκυρά, οικισμός κτλ. Χρησιμοποιούμε την λέξη αποκτώ αλλά το ρήμα κτώμαι το βρίσκουμε στην λέξη κτήμα, λέμε κουβαλάω αλλά χρησιμοποιούμε το αρωγός από το ρήμα άρω. Τα παραδείγματα τέτοιου είδους στην Ελληνική γλώσσα είναι πάρα πολλά διότι είναι η μόνη γλώσσα που έχει την δυνατότητα να «πλάθεται» και να δίνει πολλούς συνδυασμούς γι αυτό και τα λήμματα της είναι πολλές εκατοντάδες χιλιάδες όταν άλλες γλώσσες (όπως η Αγγλική που μιλιέται από εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως) μετράει ελάχιστες χιλιάδες λέξεων και μάλιστα με το μεγαλύτερο ποσοστό να είναι (οι λέξεις) «δανειζόμενες» από την Ελληνική.
Σε όλα τα παραπάνω σημαντικό λόγο παίζει η διδασκαλία, η οποία στις μέρες μας δεν γίνεται με τον σωστό τρόπο, διότι επικρατεί η άποψη ότι η αρχαία Ελληνική είναι μια νεκρή γλώσσα πράγμα που δεν ισχύει στην πραγματικότητα. Δυστυχώς η διδασκαλία της αρχαίας Ελληνικής διδάσκεται όντως σαν νεκρή γλώσσα, μαθαίνουν δηλαδή οι μαθητές να κλίνουν τα ρήματα απλά, χωρίς να μαθαίνουν που ή πως χρησιμοποιούνται. Γι αυτό και επικρατεί συνήθως η εντύπωση από τους μαθητές «που χρησιμεύουν τα αρχαία Ελληνικά». Και όμως τα αρχαία Ελληνικά διευρύνουν τις γνώσεις μας εφόσον είναι μια γλώσσα τελειοποιημένη και η εκμάθηση της βοηθάει τους μαθητές (και γενικότερα όσους την διδάσκονται) να κατανοούν ευκολότερα όχι μόνο άλλες γνώσεις αλλά και άλλες επιστήμες!!! Μία λύση θα ήταν να αλλάξει λίγο ο τρόπος διδασκαλίας και να γίνει μια σημαντική αναφορά για το πώς συνδέονται τα αρχαία με τα νέα Ελληνικά, έτσι ώστε να δοθεί βάση στο που χρησιμεύουν και πόσο εύκολο είναι να τα μάθουν οι μαθητές.
Κάνουμε, λοιπόν, απόδοση του αρχαίου κειμένου στην νέα Ελληνική και μελετούμε όχι μόνο τα συγγράμματα αλλά και όλη τη φιλοσοφία που έχει σχέση με την γλώσσα. Είναι ένας τρόπος όχι μόνο να διατηρήσουμε την αρχαία Ελληνική «ζωντανή» αλλά και να προδιαθέσουμε και τους εαυτούς μας αλλά και τους γύρω μας να «διερευνήσουν» την Ελληνική σοφία μέσω της Ελληνικής γλώσσας.

(http://enimerwsi.wordpress.com/)